PHONG TRÀO TOÀN DÂN TOÀN NHÂN LOẠI ĐÒI TRẢ TÊN SÀI GÒN - TỪ HÔM NAY BẠN HÃY GỞI MỘT LÁ THƯ CHO BẤT CỨ AI TẠI SÀI GÒN ĐỀ ĐỊA CHỈ tp SÀI GÒN, BẢO ĐẢM THƯ SẼ ĐẾN TAY NGƯỜI NHẬN
Không chỉ giản đơn là tên gọi một cái chợ, tên gọi một thành phố, một địa danh. Mà đó là thái độ văn hóa dám đoạn tuyệt, vứt bỏ những khuôn mẫu không phù hợp, khó ăn nhập với thực tiễn cuộc sống.
HĐND TP Đà Nẵng vừa quyết định trả lại tên cho chợ Cồn, tức xóa bỏ cái tên “Trung tâm thương nghiệp Đà Nẵng”, lấy lại tên cũ từ hơn 30 năm trước.
Theo văn bản nghị quyết đã được thông qua của HĐND: Tuy có tên chính thức là Trung tâm thương nghiệp Đà Nẵng nhưng người dân thành phố từ trước đến nay vẫn quen gọi là “chợ Cồn”. Để phù hợp với tên gọi quen thuộc, nay đổi lại tên Trung tâm thương nghiệp Đà Nẵng thành chợ Cồn như cũ.
Cái tên “chợ Cồn” có từ những năm 40 của thế kỷ trước. Do chợ nằm trên một cồn đất cao nên cư dân địa phương quen miệng gọi mãi thành tên. Thoạt đầu, chợ được xây dựng trên một cồn cát đầy lau sậy và lạch nước, các gian chợ là những dãy chòi tre. Theo thời gian, chợ được tu bổ bằng những vật liệu kiên cố hơn, dần dần hình thành những cụm ki ốt liên đới sầm uất.
Từ trước 1975 cho mãi đến những năm trước đổi mới, chợ Cồn được xem là đông đúc, sầm uất nhất Đà Nẵng và là khu chợ bán sỉ- lẻ lớn nhất của miền Trung.
Đến năm 1985, chợ Cồn được xây dựng lại thành một khu nhà 3 tầng với diện tích rộng trên 1,4 vạn m2và bị đặt cho một cái tên khác là “Trung tâm thương nghiệp Đà Nẵng”. Dù mang một cái tên khác, nhưng gần 30 năm qua, cư dân Đà Nẵng vẫn quen gọi theo tên cũ là chợ Cồn. Hoặc có gọi, giới thiệu cho người nơi khác đến thì cũng luôn kèm theo cái đuôi “Trung tâm thương nghiệp Đà Nẵng” tức là chợ Cồn cũ.
Không quen với tên gọi mới. Sau nhiều thập niên, cái tên “Trung tâm thương nghiệp” vẫn không thể “ăn” được vào thói quen, cách gọi và nếp nghĩ của cư dân. Vì thế, ngay từ đầu năm 2002, ban quản lý các chợ Đà Nẵng đã chính thức đệ đơn xin chính quyền thành phố trả lại tên gọi cũ. Chỉ là cái tên gọi, nhưng cũng phải mất hơn 10 năm… tranh đấu kiên trì. Ý kiến, bàn thảo mãi đến hơn 10 năm sau, HĐND TP Đà Nẵng mới dũng cảm quyết định trả lại tên gọi cũ cho chợ Cồn.
Cùng với việc trả lại tên gọi cũ, chính quyền thành phố Đà Nẵng cũng quyết định dành một nguồn kinh phí không nhỏ để cải tạo nâng cấp khu chợ này. Có thể rồi nó sẽ to lớn đồ sộ khang trang hơn, nhưng chợ thì vẫn là chợ, không thể là cái “trung tâm” này nọ được.
Như vậy là sau gần 30 năm với những biến thiên của thời cuộc, chợ Cồn lại trở về tên xưa. Việc trả lại tên cho chợ Cồn không chỉ là trả lại một thương hiệu, một cách gọi quen, mà hơn cả đấy là trả lại một giá trị văn hóa đã ăn sâu trong tiềm thức và tâm khảm của cư dân Đà Nẵng.
Chỉ là chuyện tên gọi một cái chợ, nhưng đâu phải địa phương nào cũng dám làm và làm được như Đà Nẵng. Chợ Đông Ba Huế, cái tên như một thương hiệu di sản ấy cũng bị thay thành “Trường Tiền Plaza”. Một đô thị văn hóa di sản như Huế nhưng lại ứng xử với cái chợ Đông Ba như một cuộc cưỡng lai thô bạo.
“Đò từ Đông Ba đò qua Đập Đá/ Đò từ Vĩ Dạ thẳng ngã Ba Sình”- Liệu Huế có còn là Huế nếu không còn nữa chợ Đông Ba? Không thể tin nổi và không hiểu vì sao, ai đã dám xóa đi mất cái “chợ Đông Ba” của Huế. Đông Ba là một góc hồn của Huế. Bài thơ đô thị Huế sẽ mất thơ một khi đã “Plaza” hóa Đông Ba.
Từ chợ Cồn tới Đông Ba. Chỉ là chuyện cái tên thôi, nhưng còn gì nữa, còn đâu nữa?
Thành phố Hồ Chí Minh. Cái tên Sài Gòn bị xóa để thay bằng tên cụ Hồ từ sau 1975. Có thể nhiều người quen và thích cái tên này. Nhưng tôi thấy cứ ngường ngượng và chẳng thích tí nào. Thành phố Sài Gòn “hòn ngọc Viễn Đông” đã như một giá trị văn hóa đầy tự hào và kiêu ngạo, không chỉ với Việt Nam, mà đó còn là cách gọi, danh xưng quen thuộc với cả vùng Viễn Đông và thế giới.
Kính trọng Hồ Chí Minh. Nhưng không phải cứ đem tên cụ đặt cho thành phố mới là sự kính trọng. Thậm chí nhiều khi, trong nhiều trường hợp, ngữ cảnh, việc dụng tên lãnh tụ như thế lại vô tình thành xem thường, phỉ báng. Ví như khi nhận xét Sài Gòn ồn ào nhộn nhạo xô bồ nhếch nhác quá, Sài Gòn ăn chơi quá, Sài Gòn nhậu khiếp quá, Sài Gòn bất an quá, Sài Gòn bẩn quá, Sài Gòn hôi quá… nghe chẳng sao, nhưng bảo Hồ Chí Minh ồn ào nhộn nhạo xô bồ nhếch nhác quá, Hồ Chí Minh ăn chơi quá, Hồ Chí Minh nhậu khiếp quá, Hồ Chí Minh bất an quá, Hồ Chí Minh chật chội quá, Hồ Chí Minh bẩn quá, Hồ Chí Minh hôi quá… thì quả là bất nhã, báng bổ. Thậm chí ngay cả khi khen Hồ Chí Minh sạch quá, con gái Hồ Chí Minh đẹp quá, sexy quá nghe cũng không ổn.
Rất nhiều trường hợp nhiều ngữ cảnh, tên gọi TP Hồ Chí Minh nghe cứ như một sự áp đặt khó ăn nhập. Suốt 37 năm qua, nhiều người nhiều chỗ nhiều nơi nhiều trường hợp, cái tên Sài Gòn vẫn được dùng như một thói quen và giá trị không thể thay đổi được. Thậm chí ngay cả tên gọi tờ báo đảng của thành phố suốt mấy chục năm qua vẫn được giữ nguyên là Sài Gòn Giải Phóng (chứ không đổi thành báo Hồ Chí Minh). Rồi báo Sài Gòn Tiếp Thị chứ không phải báo Hồ Chí Minh Tiếp Thị, Thời báo Kinh tế Sài Gòn chứ không phải Thời báo kinh tế Hồ Chí Minh, báo Doanh Nhân Sài Gòn chứ không phải báo Doanh nhân Hồ Chí Minh…
Cũng may là chợ Bến Thành, một khu chợ được xem như biểu trưng văn hóa của Sài Gòn còn giữ được tên gọi xưa. Chứ nếu cũng đổi thành chợ Hồ Chí Minh hay Hồ Chí Minh Plaza thì… khốn khổ!
Vì thế, ý tưởng cho việc thay trả lại tên gọi Sài Gòn cũ cũng đừng nên nặng nề quá, đừng qui chụp là chống phá phản động, là này nọ búa xua. Nên nghĩ và xem đó là một thái độ văn hóa, là sự trả lại một giá trị văn hóa, một danh xưng đầy tự hào và kiêu ngạo của vùng đất phương Nam.
Chuyện không chỉ giản đơn là tên gọi một cái chợ, tên gọi một thành phố, một địa danh. Mà đó là thái độ văn hóa dám đoạn tuyệt, vứt bỏ những khuôn mẫu không phù hợp, khó ăn nhập với thực tiễn cuộc sống. Vì thế, đó không chỉ là chuyện tên gọi một cái chợ Cồn, chợ Đông Ba, không chỉ là cái danh xưng thành phố Hồ Chí Minh hay Sài Gòn hoặc rất nhiều những danh xưng khác. Đó là những giá trị văn hóa, là cách nhìn và thái độ văn hóa, là những câu chuyện văn hóa lớn.
chợ Cồn xưa
chợ Cồn nay
Trường Tiền Plaza
chợ Bến Thành
————————–
– Cảm ơn một số bạn đọc đã thông tin lại giúp tôi về việc tên chợ Đông Ba vẫn còn. Trường Tiền Plaza là khu sát cạnh, phủ trên chợ Đông Ba. Như vậy, cái ý nhỏ ở chợ Đông Ba là một nhầm lẫn. Tuy nhiên, việc xây cái “thằng” Plaza đè hiếp “chị Đông Ba” vậy vẫn là một cuộc cưỡng lai thô bạo- Trương Du Nhất
Hãy Trả Lại Tên Cho Sài Gòn
Bài của Luật Sư Đào Tăng Dực
Được người giới thiệu vào Website “Hãy Trả Lại Tên Sài Gòn Cho Sài Gòn” (www.saigonforsaigon), tôi cảm nhận được tâm tình vàlòng yêu nước của những người đóng góp vào Website này như Linh Mục Nguyễn Hữu Lễ, Giáo Sư Ngô Quốc Sĩ , Cố Giáo Sư Nguyễn Ngọc Huy v. v…Tôi cũng xin noi gương và đóng góp ý kiến như sau.
Đất nước chúng ta, trong lịch sử cận kim của nhân loại, cùng với những quốc gia miền Đông Á khác như Trung Hoa, Đại Hàn, Nhật Bổn, mặc dầu có một nền văn hóa lâu đời và phong phú, đã chịu quá nặng nề nền văn hóa thủ cựu của Tống Nho, không biết canh tân, cải tiến trên các phương diện công thương và kỹ nghệ, đã trở nên lạc hậu vào thế kỷ 18, so với các nước tây phương.
Ngoại trừ Nhật Bổn đã bừng tỉnh và vùng lên để bắt kịp các nước tây phương, đồng thời giữ vững nền văn hóa truyền thống, các nưóc khác không có đủ viễn kiến và nhanh chóng trở nên nạn nhân của các cường quốc thực dân.
Trong các nước nêu trên thì số phận Việt Nam chúng ta là tệ hại nhất.
Ngoài việc bị thực dân Pháp đô hộ, chúng ta còn phải đối phó với tầng lớp sĩ phu vong bản miền nam, với một chế độ đảng trị độc tài miền bắc. Tệ hại nhất là tinh thần vọng ngoại của giai cấp cai trị của người CSVN.
Thật vậy, sau năm 1975, trong cơn sốt chiến thắng, cùng một thời điểm với chính sách thành lập các trại cải tạo và tập trung tàn bạo, chính quyền CSVN đã bắt chước rập khuôn đàn anh vĩ đại là Liên Bang Xô Viết, đổi tên thành phố Sài Gòn ra Thành Phố Hồ Chí Minh.
Người Việt Nam không có truyền thống dùng tên danh nhân để đặt tên cho các địa danh hoặc thành phố. Người CSVN lần này đã học theo người Nga khi họ đỗi tên thành phố lớn thứ nhì tại Liên Bang Xô Viết từ thành phố St. Petersburg bên bờ biển Baltic trở thành Leningrad. Thành phố St. Petersburg được thành lập và mang tên của vị Hoàng Đế Nga thành lập nó vào năm 1703 là Peter The Great. Sau đó đồi lại tên Petrograd từ năm 1914 đến năm 1924.
Sau khi Lenin từ trần thì đổi thành Leningrad. Đến năm 1991, cùng với sự suy thoái và cáo chung của chế độ cọng sản trên Liên Bang Xô Viết, thì thành phố này được trả lại tên nguyên thủy của nó.
Người cọng sản Nga cũng đã đem tên của lãnh tụ khát máu Stalin đặc tên cho một thành phố lớn nữa cũa Nga trên bờ sông Volga là Volgograd biến thành tên Stalingrad từ năm 1925 đến năm 1961. Sau cái chết của Stalin mới trở lại tên cũ là Volgograd.
Khi đặt tên nguyên thủy cho St. Petersburg, người Nga đã rập khuông theo một đế quốc vĩ đại khác của thời cồ Hy Lạp, đó là đế quốc Nhã Điển dưới sự ngự trị của một trong những hoàng đế uy quyền nhất , đó là An Lich Sơn Đại Đế (Alexander The Great). Thành Phố Alexandria hiện nay tại Ai Cập đưộc thành lập và mang tên vị quân vương này năm 331 trước Công Nguyên.
Khi người cọng sản Xô Viết và người CSVN đem tên của những lãnh tụ của mình để đặt tên cho một thành phố quan trọng như St. Petersburg hoặc Saì Gòn thì những động cơ nào thúc đẩy họ và mục đích của họ là gì?
Trong trường hợp người CS Xô Viết thì năm 1924, khi đổi tên St. Petrsburg thành Leningrad, đảng CS Liên Xô muốn ghi nhớ công ơn của Lenin, như một người đã sáng suốt và khôn ngoan lèo lái con thuyền của đảng, qua những cơn sóng gió gay go và sau đó cướp được chính quyền từ tay nhiều đảng phái và phe nhóm chính trị khác. Các đảnh phái không CS này đã góp công sức nhiều hơn cả đảng CS Liên Xô trong cuộc cách mạng lật đổ Nga Hoàng.
Không có Lenin và những sáng kiến chiến lược táo bạo của ông thì phần lớn những thành viên đảng (từ Trotsky đến Stalin, đến Bukanin) đã bị ở tù rục xương hoặc tử hình, và toàn bộ đảng CS đã bị các thế lực khác tiêu diệt.
Thêm vào đó, tên tuổi của Lenin đã đồng nghĩa với chủ thuyết Mác-Lê. Đặt tên như thế hoàn toàn phù hợp với trào lưu và cuộc chiến ý thức hệ trong giai đoạn đó của lịch sử nhân loại.
Dĩ nhiên lúc đó Lenin mới chết, các lãnh tụ cọng sản kế thừa, trong đó có Stalin, cần tôn sùng và thần thánh hóa một thần tượng của chủ nghĩa, để duy trì guồng máy thống trị. Sau này chính Stalin cũng nhân danh Lenin, xử tử phần lớn những cựu đồng chí của chính Lenin, và trở thành nhà độc tài khác máu nhất lịch sử nhân loại.
Nhà độc tài Stalin, sau khi loại bỏ tất cả các đối thủ trong và ngoài đảng, nhanh chóng được suy tôn và thần tượng hóa. Kết quả là một thành phố danh tiếng nữa trên bờ sông Volga lãng mạn lại bị mất tên và đổi thành Stalingrad từ năm 1925.
Tuy nhiên lồng trong tất cả những sự tàn ác khốc liệt đó, người CS Liên Xô đã hăng say một cách ngây thơ, hoàn toàn tin tưởng rằng, họ sẽ nhanh chóng và dễ dàng xây dựng xã hội chủ nghĩa, trước hết trong một thập niên có thể hoàn tất giai đoạn cọng sản tại Liên Bang Xô Viết, trong đó nguyên tắc “ Làm việc theo khả năng, hưởng dụng theo nhu cầu” sẽ áp dụng cho toàn dân. Nguyên tắc này có nghĩa là trong một chế độ cọng sản thật sự, con người chỉ cần làm việc theo khả năng nhưng lại được quyền hưởng dụng theo nhu cầu của cá nhân. Sau đó chỉ một vài thập niên nữa là họ sẽ cọng sản hóa được toàn thế giới và nhân loại sẽ đai thái bình, các chính quyền và giai cấp thống trị sẽ hoàn toàn triệt tiêu. Chiến tranh sẽ không còn hiện hữu vì mọi mâu thuẫn giai cấp đãỉ đưọc giai quyết vĩnh viễn.
Chỉ có một sự ngây thơ ý thức hệ lớn lao như vậy mới làm trái tim của những người CS Liên Xô cứng rắn đầy đủ để tuân lệnh của Stalin và tàn sát hàng chục triệu đồng bào cùng máu mủ với chính họ, trong một cơn lốc sát nhân khôn tiền khoánh hậu của lịch sử nhân loại.
Trưòng hợp người CSVN không những tương tự mà còn tổng hợp những động cơ và mục tiêu của đảng CS Liên Xô trong cả 2 trường hợp Lenin và Stalin.
Đó là:
Đổi tên thành phố Sài Gòn thành thành phố Hồ Chí Minh để ghi nhớ công ơn Hồ Chí Minh như là một chính trị gia lão luyện của thế kỷ đã đưa đảng CSVN vượt qua nhiều cơn thử thách của lịch sử, và sống còn trong sự cầm quyền tuyệt đối, để đem đến chiến thắng cho họ vào năm 1975. Đây cũng phần nào thể hiện niềm tin tuyệt đối nơi ý thức hệ Mác –Lê của họ. Sau đó họ còn thỏa mãn được nhu cầu thần thánh hóa một thần tượng để duy trì chế độ. Nhu cầu này, bắt đầu từ giữa thập niên 80, còn cấp bách hơn cả vào thời đại của Lenin và Stalin vì chủ thuyết Mác Lê đã bắt đầu một tiến trình thoái hóa bất khả vãn hồi.
Cũng như người họ tôn sùng là Stalin, những người lãnh tụ chóp bu CSVN cũng lợi dụng danh nghĩa Hồ Chí Minh để thanh toán các thế lực đối lập trong và ngoài đảng hầu củng cố địa vị.
Dĩ nhiên vào năm 1975, khi đổi tên Saì Gòn thành thành phố Hồ Chí Minh người CSVN, trong phạm vi hạn hẹp của một quốc gia nhỏ bé, và trong vai “học trò chăm chỉ ” của Liên Xô vĩ đại, cũng có những ngây thơ ý thức hệ của chính mình. Họ thành thật nghĩ rằng, dưới sự chỉ đạo của tư tưởng của một Bác Hồ vĩ đại như thế, Ý thức Hệ Mác –Lê khoa học như thế, với một quân đội anh hùng có thể đánh “ngụy” đưổi Mỹ (duy nhất trên thế giới) như thế, thì sau khi thống nhất đất nước, họ chỉ cần thực thi các chính sách kinh tế Mác và Lenin đã đề xướng, thì cùng lắm là trong 1 thập niên, đất nước VN sẽ trớ thành thiên đường CS và Mỹ cũng như các nước tư bản khác sẽ phải lạy lục họ để học hỏi thêm.
Dỉ nhiên là họ không tiên đoán được sự suy thoái của Xã Hội Chủ Nghĩa vào năm 1985 và sự sụp đổ của toàn bộ Liên Bang Xô Việt sau đó.
Chính vì không tiên đoán được điều này, người CSVN đã vi phạm những sai lầm lớn lao trong chính sách thành lập các trại cải tạo, tập trung, trong các chính sách kinh tế cọng sản cực đoan, gay đau thương và chia rẽ trong toàn dân.
Sau khi Liên Bang Xô Viết bị lật đổ thì người CSVN lại tiếp tục chính sách suy tôn và thần tượng hóa Hồ Chí Minh để duy trì chế độ, trong niềm hy vọng kéo dài tình trạng độc quyền chính trị, hầu các giai cấp cán bộ chóp bu có thể trục lợi, vinh thân phì da, bất chấp tiền đồ của dân tộc. Họ đã mất lý tưởng và bây giờ sẵn sàn bán linh hồn cho ác quỷ, thay vì theo chân các đàn anh tại Đông Âu, canh tân đổi mới, huỷ bỏ điều 4 hiến pháp (trao độc quyền chính trị cho đảng CSVN), tu chính hiến pháp, chấp nhận một nền dân chủ hiến định, pháp trị và đa nguyên .
Dĩ nhiên họ phải gặt hái những kết quả hoàn toàn trái ngược.
Việc làm của họ chứng minh rằng họ đã lập lại những hành vi bạo ngược, có tính cách áp đặc quyền lực của những kẻ thống trị trên một dân tôc bị trị, như An Lịch Sơn Đại Đế của Nhã Điển sau khi hùng binh của mình đã đánh tan tàn quân của Ai Cập. Như Nga Hoàng Peter The Great dùng tên của mình để lưu lại cho hậu thế trong một địa danh vĩ đại. Tất cả những vị quân vương nêu trên đều đại biểu cho những chế độ quân chủ chuyên chế, phong kiến (feudalism), đế quốc chủ nghĩa (imperialism) mà chính người cọng sản luôn luôn đả phá, lên án và phê phán gắt gao.
Khi họ thẳng tay xóa bỏ những tên như St. Petersburg, Sài Gòn cùng với những truyền thống và ký ức của toàn dân gắn liền với những tên ấy, họ đã coi thường sự thông minh của người dân mà họ cai trị, chẳng khác nào các đoàn quân viễn chinh của An Lich Sơn Đại Đế coi thường các dân tôc “man ri mọi rơ”ỉ mà họ chinh phục.
Trong khi đó người Việt Nam từ Bắc Trung Nam đều phát xuất từ một giòng giống tiên rồng, đều đóng góp như nhau vào tiến trình chống lại Trung Hoa từ phương Bắc để giữ gìn bớ cõi, và chinh phục miền nam để mở rộng sơn hà. Sau ngày 30 tháng 4, 1975 đến giờ, nhờ vào tinh thần cởi mở và khai phóng sẵn có của người Việt không cọng sản tại miền nam, nhờ vào lòng nhân ái và rộng lượng của cộng đồng người Việt hải ngoại (phần lớn phát xuất từ miền nam) mà CSVN mới tạm thời ổn định và phát triển được về kinh tế. Một chứng cớ hùng hồn nhất là sự phát triển vượt bực của nền kinh tế trong phạm vi thành phố Sài Gòn lúc nào cũng cao hơn Hà Nội.
Trước ngưỡng cữa của thế kỷ 21, cùng với sự thoái trào của các ý thức hệ giáo điều, trào lưu dân chủ đa nguyên như một cơn thủy triêù dâng lên khắp năm châu bốn biển, đem lại dân chủ và nhân quyền cho hằng trăm triệu người rên xiết đưới các chế độ chuyên chính độc tài từ Âu sang Á đến Phi Châu.
Áp lực này đang đè nặng trên các đảng CSViệt Nam, CS Trung Quốc, CS Bắc Hàn, CS Cuba, Quân Phiệt tại Miến Điện và một số quốc gia Phi Châu, Giáo Phiệt tại Iran.
Đã đến lúc người CSVN phải làm một cuộc cách mạng bản thân và đại phản tỉnh, thay vì nhai lại tất cả những gì người Trung Quốc nhả ra, phát huy sáng kiến của chính mình, đi trước Trung Quốc trong công cuộc dân chủ hóa và hiện đại hóa đất nước.
Thảm họa sát thân của dân tộc Việt Nam bắt nguồn từ tinh thần tùng phục Bắc Phương của vương triều Nguyễn Phước Ánh. Sự thủ cựu theo Tống Nho của Thanh Triều đã đưa Trung Quốc, và cùng một lúc chư hầu mù quáng Việt Nam, đến chỗ suy thoái bại vong. Người CSVN phải vùng lên, đưa đất nước noi gương Nhật Bổn, Đài Loan, Nam Hàn và qua mặt Trung Quốc.
Bài học mà lịch sử đã cho dân tộc chúng ta, và bây giờ người CSVN phải học lại, là khi sống gần một đế quốc như Trung Quốc thì chỉ có một phương thức sống còn duy nhất. Đó là phải vượt trội Trung Quốc về mọi phương diện. Bước đầu tiên phải là cởi trói cho dân chúng về phương diện chính trị để người dân có hoàn toàn tự do tư duy và tự do sáng tạo, kể cả sáng tạo của cải để làm nước mạnh dân giàu.
Tại sao người CSVN lại phải cam tâm noi gương người cọng sản Xô Viết để đổi tên thành phố Sài Gòn? Tại sao người CSVN lại phải noi gương người CS Trung Quốc để khống chế sự phát huy một xã hội dân sự (civil society) chân chính và sự phát triển những cơ chế dân chủ thật sự trên đất nước của toàn dân?
Đã đến lúc người Việt Nam, kể cả những người CSVN, suy nghĩ độc lập cho chính mình.
Nghĩa cử đầu tiên mà người CSVN có thể làm mà không cần tốn nhiều công lao, giấy mực và lấy được lòng dân : đó là trả lại cho Saì Gòn tên Saì Gòn. Sau đó dĩ nhiên là thực thi tự do tôn giáo toàn diện, trong bối cảnh một sách lược phục hưng văn hóa dân tộc rộng rãi, hầu nhận diện “bàn lai diện mục” của chính dân tộc mình (national identity), để thay thế cho vị trí của chủ thuyết Mác Lê ngoại lai. Đồng thời canh tân xứ sở qua việc hủy bỏ điều 4 hiến pháp hiện hành, bầu lên một quốc hội lập hiến, hiến định hóa một nền dân chủ hiến định , pháp trị và đa nguyên và tổng tuyển cử dưới sự giám định của Liên Hiệp Quốc.
Người CSVN luôn luôn nhắc nhở đến tư tưởng Hồ Chí Minh như là kim chỉ nam của dân tộc. Thật sự thì ông ấy chưa bao giờ là một tư tương gia đúng nghĩa như Lenin, Mao Trach Đông, Tôn Dật Tiên, Gandhi v.v..Ông ta chỉ là một chính trị gia khôn ngoan, uyển chuyển và tài ba nhất trong việc đu dây giữa 2 đàn anh đang xung đột với nhau là Nga Sô và Trung Quốc. Mục đích là không làm mất lòng đàn anh nào quá mức để nhận được viện trợ tài và vật lực hầu tiếp sức cho cuộc chiến tại miền nam.
Dĩ nhiên chiến thuật này có những lợi lạc lớn lao ngắn hạn. Tuy nhiên cái bất lợi dài hạn của nó tồn tại cho đến ngày nay. Đó là căn bản của chiến thuật ấy là sự bợ đỡ khéo léo những đàn anh mà không xây dựng khả năng tư duy sáng tạo của chính ngươì CSVN.
Chính vì thế, sau khi cuộc chiến miền nam chấm dứt, nhận thấy Liên Bang Xô Viết có vẻ hùng mạnh và sáng sủa hơn Trung Quốc thì CSVN lập tức phản bội Trung Quốc và ủng hộ CS Liên Xô ra mặt. Kết quả bị Đặng Tiểu Bình day cho 1 bài học đích đáng.
Sau đó đến lược CS Liên Xô cáo chung thì CSVN lại quay ra bợ đỡ Trung Quốc mà không biết hổ thẹn.
Câu hỏi đặt ra là nếu vì một lý do nào đó trong tương lai mà Trung Quốc phải trải qua một sự thay đổi và tái phối trí quyền lực toàn diện (như hậu quả của một sự xung đột võ trang tại eo biển Đài Loan kéo theo Hoa Kỳ, xung đột nguyên tử giữa Bắc Hàn và Nam Hàn kéo theo Nhật Bản và Trung Quốc, hoặc sự loạn lạc xảy ra do sự nổi dậy của các lãnh chúa các tỉnh và vùng tự trị của Trung Quốc mênh mông v.v..) thì người CSVN sẽ đi tìm nơi nào nữa hầu nương tựa tinh thần?
Một đảng chính trị cầm quyền từ năm 1945 đến nay mà luôn luôn mất định hướng về tư tưởng chỉ đạo như thế có xứng đáng tồn tại trong lịch sử của dân tộc như là một chính đảng nghiêm chỉnh hay không? Vận mệnh của người CSVN sẽ trôi dạt về đâu trong vùng trời tư tưởng bao la của kỷ nguyên mới.
Chính vì những lý do nêu trên, tác động trả lại tên cho Saì Gòn, mặc dù trên phương diện thực tế rất đơn giản. Tuy nhiên trên bình diện biểu tượng sẽ là một bước đi cách mạng có tính cách đoạn tuyệt với quá khứ, đoạn tuyệt với sự lệ thuộc ngoại bang, đoạn tuyệt với sự nô lệ tư tưởng Nga hoặc Tàu, tìm về với đất nước, dân tộc và quan trọng hơn hết là can đảm cả gan đi trước đàn anh Trung Quốc cố hữu, trên bước đường canh tân xứ sở, quang phục quê hương.
Sydney
Luật Sư Đào Tăng Dực
Nhớ lại sau 75, khi Sài-gòn không còn là những đề tài thời sự, với những nhóm từ như Sài-gòn hấp hối, Sài-gòn thất thủ, Sài-gòn di tản, Sài-gòn giải phóng, Sài-gòn tắm máu thì Sài-gòn bỗng trở thành một cái tên cho một kịch bản mang tựa đề, Miss Saigon, một kịch bản đã đi vào huyền thoại vì nó được diễn đi diễn lại liên tục mỗi đêm trên các sàn diễn nổi tiếng khắp năm châu cả hàng chục năm liền.
Mặc nhiên, Sàigòn đã trở thành một danh xưng quốc tế chẳng phải nhờ chiến tranh với sự hiện diện của những chàng G.I. của Mỹ, chẳng phải vì là trạm dừng chân của những chuyến đi con thoi cho những nhà mua bán chính trị của các phe, mà lịch sử của địa danh này đã sang trang khi có làn sóng di tản ồ ạt ra khỏi nước, làm tiền đề cho các Sàigòn Nhỏ mọc lên ở hải ngoại như một kiểu Chinatown của người Tàu rải rác khắp năm châu. Kể từ đó, 'Little Saigon' được hiểu như một biểu tượng văn hóa, có pha lẫn sắc thái chính trị hơn là một trung tâm thương mại cho các kiều bào người Việt xa quê hương.
Kể từ ngày 2-7-1976, khi quốc hội CSVN chính thức ra nghị quyết đổi tên Sài-gòn thành một thành phố có danh xưng mang tên người lãnh tụ đã qua đời của họ, thì sau một chu kỳ 30 năm, người ta lại nhắc nhiều đến Sài-gòn. Ở ngoài nước, một phong trào rầm rộ đã dấy lên để đòi nhà cầm quyền Cộng Sản hãy trả lại cái tên nguyên thuỷ của nó. Nhiều cuộc hội thảo, nhiều vòng hội thoại, nhiều bản kiến nghị, nhiều cuộc tập họp, với lối biểu dương thiện chí khá ôn hòa đa dạng được sự đồng tình ủng hộ cũa nhiều giới, nhiều tổ chức có uy tín của người Việt hải ngoại đã làm cho việc phục hồi tên (cũ) của Sàigòn (xưa) như một nhu cầu cấp thiết không nặng phần chính trị mà đậm nét văn hóa, lịch sử để xin trả về những gì của Sai-gòn cho Sài-gòn đúng với danh xưng của nó.
Trong khi đó thì chính quyền trong nước, do một sự tình cờ lịch sử, lại tưng bừng kỷ niệm 300 năm ra đời của một thành phố mà họ đã gán ghép cho một cái tên khác. Lẽ ra họ chỉ nên kỷ niệm 30 năm ngày thành phố đổi tên, làm như vậy, mặc nhiên cái tên thật của Sàgòn 300 năm lại đựơc đánh bóng và làm mờ đi lớp sơn mới của cái tên giả bị áp đặt có tuổi đời chỉ mới ba thập niên. Nói thế không có nghĩa ta bảo những người trong Thành ủy không có sự tính toán. Khi kỷ niệm Sài-gòn 300 năm, các cấp lãnh đạo thành phố đã nhìn nhận với bề dày lịch sử và quá trình phát triển của nó, Sài-gòn vẫn tiếp tục là ngọn cờ đầu trong cả nước về mọi lãnh vực từ chính trị, kinh tế, thương mại, khoa học kỹ thuật đến văn hóa, văn học nghệ thuật, du lịch, giao lưu quốc tế...cho nên trong chiều hướng muốn quảng bá cho hình ảnh của Sài-gòn với cộng đồng thế giới thì họ không thể chối bỏ một điều là các kiều bào hải ngoại đa phần là những người từ thành phố này họ đã ra đi, kể cả bến Nhà Rồng nơi Bác cũng từ đây ra đi tìm đường... cứu nước (?).
Điều đáng mừng là song song với trào lưu đòi đổi tên từ các cộng đồng hải ngoại, thì cả chục năm qua ở trong nước Sài-gòn không còn là một cái tên 'chui'. Các nhà văn, nhà báo, các bloggers, các thanh niên sinh viên, các doanh nhân, du khách, các cơ sở văn hóa nghệ thuật, các phương tiện truyền thanh truyền hình cả nước không còn coi hai chữ Sài-gòn như một danh xưng cấm kỵ. Thậm chí trong dân gian càng ngày càng xử dụng thoải mái cái tên Sài-gòn. Nhiều cán bộ Hà nội đã nói 'vào Sài-gòn công tác', nhiều các cháu dưới quê mong được 'lên Sài-gòn tham quan' v.v... Nhạc sĩ TCS lúc sinh thời qua ca khúc Em còn nhớ hay em đã quên cũng viết 'nhớ Sài-gòn mưa rồi chợt nắng...'(bài này ông viết vào đầu thập niên '80 khi thành phố đã đổi tên. Bài hát với âm điệu trầm lắng, ray rứt gợi nhớ người miền nam về một thành phố không thể nào quên).
Mớì đây, tình cờ đọc một phóng sự của báo Thanh Niên, khi báo này thuật lại cảm tưởng của một nhà văn nữ nổi tiếng của Trung quốc sau khi du lịch Việt nam. Cô là một nhà văn trẻ có sách dịch sang tiếng Việt nhiều nhất và được đông đảo giới trẻ hâm mộ. Sau khi thăm cả hai miền nam bắc, được hỏi nơi nào cô cho là 'ấn tượng' nhất. Không do dự cô ca ngợi Sài-gòn như một khám phá mới tiềm ẩn về phong cách văn hóa, mang tính đa dạng, năng động và hiếu khách, bỏ xa Hà nội, Huế, Hạ long... Có điều lạ là toàn bộ nội dung phóng sự, bài báo đều xử dụng từ Sài-gòn và chỉ Sài-gòn mà thôi! Cũng vậy, cứ đọc báo Tuổi trẻ, Thanh niên, hai tờ báo dẫn đầu số độc giả trong cả nước, thì Saìgòn vẫn là danh xưng nhà báo và độc giả đều ưa thích. Chẳng cần úp mở, khi tuyến đường sắt huyết mạch Bắc Nam, được coi như phương tiện xử dụng của đông đảo bà con lao động mỗi khi di chuyển, thì lấp lánh ngay Ga Hàng Cỏ/ Hà nội người ta đã báo giờ cho lịch trình trong ngày bằng hàng chữ điện tử: tuyến Hà nội - Sài gòn khởi hành lúc.... không hiểu sao lại không dùng tên Bác như các năm trước đây, hay là để cho phù hợp với cung cách làm ăn thời hội nhập?
Vậy thì để danh chính ngôn thuận, người viết xin mạnh dạn đề nghị hãy trả lại tên Bác cho thành phố Lăng Bác vừa là một hình thức kỷ niệm sâu sắc sau dịp kỷ niệm Thăng Long một ngàn năm, vì Hà nội là nơi Bác đã sống và làm việc trong những năm cuối đời toạ lạc trong một quần thể mang nhiều kỷ niệm, dấu chân của Bác từ nhà sàn Bác Hồ đến Phủ Chủ tịch, từ viện bảo tàng HCM đến quảng trường Ba đình, vừa là một việc làm nhằm giải tỏa cho cái tên xưa của thành phố phía nam, nơi Bác chẳng hề có một liên hệ nào trừ một lần vãng lai trước khi xuống tàu vượt biên sang Pháp.
Cũng trùng dịp hai vị đứng đầu Nhà Nước đều gốc Nam bộ. xin các 'vị' hãy mạnh dạn vận động, can thiệp cho một nghị quyết mới trả lại cái tên Sàigòong cho người dân Bến Nghé, giống như hành động đầy thiện chí nhằm khép lại quá khứ một thời của quốc hội Liên bang Nga khi họ dũng cảm biểu quyết hoàn trả cái tên của thành phố cố đô từ Leningrad (tên gán) về cho Petersbourg (tên xưa). Chính Putin, tổng thống Nga, một cựu đảng viên cộng sản Liên xô cũng rất nhiệt tình vân động và tự hào khi 'hometown' của ông nhận lại cái tên lịch sử có từ ngàn năm trước.
Tại sao chuyện này lại không thể xảy ra ở Việt nam, một khát vọng mang tính văn hóa, một nhu cầu mang tính lịch sử, một việc làm chẳng ai mất mặt, môt món nợ cần phải trả và sự hoàn trả tuy có trễ còn hơn không. Mong lắm thay!
Người Bến Nghé (ĐXT)
HÃY TRẢ LẠI TÔI SÀI GÒN
Tác giả: Xuân Điềm
Hãy trả lại tôi tên gọi Sài Gòn
Tên phố tên phường tôi đã nghe quen
Hòn ngọc Viễn Đông vang vọng một thời
Sài Gòn dấu yêu còn đầy kỷ niệm
Mãi mãi muôn đời không thể thay tên
Hãy trả lại tôi tên gọi ngọt ngào
Tên những con đường tôi đã đi qua
Tên những công viên rì rào lá đổ
Du khách xuôi ngược ngắm hoa ngày xuân
Hãy trả lại tôi tên gọi Sài Gòn
Nhà thờ Đức Bà vang tiếng chuông ngân
Chu Văn An, Gia Long, Trường Luật
Tên những ngôi trường bạn bè thân thương
Những buổi tan trường ta đến tìm nhau
Hãy trả lại tôi Công Lý, Tự Do
Chùa Vĩnh Nghiêm hương khói uy nghi
Đây Trưng Vương, Văn Khoa ngày ấy
Hãy trả lại tôi, hãy trả lại tôi Sài Gòn dấu yêu
Hãy trả lại tôi bến cảng Bạch Đằng
Nơi những con tàu rẽ sóng ra khơi
Một ngày tháng tư khói lửa ngập trời
Tượng buồn đứng yên hẹn ngày trở lại
Ta sẽ quay về trong ánh vinh quang.
Hãy Trả Lại Tôi Sài Gòn
Thơ Song Thuận - Nhạc Xuân Điềm
Hãy trả lại tôi tên gọi Sài Gòn
Tên Phố, tên Phường tôi đã nghe quen.
Hòn Ngọc Viễn Đông vang vọng một thời…
Sài Gòn dấu yêu còn đầy kỷ niệm,
Mãi mãi muôn đời không thể thay tên.
Hãy trả lại tôi tên gọi ngọt ngào.
Tên những con đường tôi đã đi qua.
Tên những Công Viên rì rào lá đổ,
Nhớ Thành Phố xưa một thời náo nhiệt,
Du khách xuôi ngược, ngắm hoa ngày xuân.
Hãy trả lại tôi tên gọi Sài Gòn,
Nhà thờ Đức Bà vang tiếng chuông ngân…
Chu Văn An, Gia Long, Trường Luật.
Tên những ngôi trường bạn bè thân thương,
Những buổi tan trường ta đến tìm nhau…
Hãy trả lại tôi Công Lý, Tự Do,
Chùa Vĩnh Nghiêm hương khói uy nghi!
Đây Trưng Vương, Văn Khoa ngày ấy
Hãy trả lại tôi! Hãy trả lại tôi Sài Gòn dấu yêu…
Hãy trả lại tôi bến cảng Bạch Đằng,
Nơi những con tàu rẽ sóng ra khơi
Một ngày tháng Tư khói lửa ngập trời
Tượng buồn đứng im hẹn ngày trở lại,
Ta sẽ quay về trong ánh vinh quang
Đòi lại tên Thành Phố
(Kỷ niệm Sài Gòn 300 năm 1698-1998)
Hãy trả lại tôi tên gọi Sài Gòn
Tên Phố tên Phường tôi đã nghe quen.
Sài Gòn dấu yêu còn đầy kỷ niệm
Mãi mãi muôn đời không thể thay tên!
Ai về từ Đồng Tháp
Ai đến từ Cần Thơ
Có nhớ Phú Lâm, xe đò Lục Tỉnh?
Nhớ ly nước dừa, nhớ miếng khóm thơm...
Nhớ Thành Phố xưa một thời náo nhiệt,
Nhớ tên Sài Gòn, Hòn Ngọc Viễn Đông!
Từ Chợ Lớn dòng xe hơi xuôi ngược
San sát lầu đài, du khách len chân.
Trần Hưng Đạo ta về thăm Nguyễn Huệ,
Lấp lánh đèn mầu như Hội Mùa Xuân.
Em còn nhớ không?
Ngày Chúa Nhật ta thường hay dạo phố,
Từ Bến Bạch Đằng quanh tới Bùng Binh...
Sáng tô phở, mùi thơm còn phảng phất
Chiều Xi-nê, điệu hát mãi chưa quên!
Qua cầu Phú Nhuận tìm Em
Hỏi thăm Bến Nghé đò duyên nơi nào?
Thủ Thiêm khói sóng ba đào
Thị Nghè nhung nhớ đi vào mắt ai...
"Nhà Bè nước chảy chia hai
Ai về Gia Định Đồng Nai thì về..."
Hãy trả lại tôi tên gọi Sài Gòn
Tên những Học Đường bè bạn thân quen
Tên những Công Viên rì rào lá đổ
Những buổi xuống đường khí thế đấu tranh!
Này Chu Văn An, Trưng Vương,
Gia Long Petrus Ký,
Văn Khoa, Trường Luật
Ngọn lửa Sài Gòn, ngọn lửa yêu thương...
Hãy cháy lên, Tinh thần Dân Chủ
Hãy cháy lên, Hội Nghị Diên Hồng.
Từ Tân Sơn Nhất lửa cháy tới Bình Đông
Từ Bà Chiểu, lửa cháy qua Dakao Tân Định
Nhà thờ Đức Bà chuông reo nhộn nhịp
Chùa Vĩnh Nghiêm hương khói uy nghiêm
Lời kinh cầu vang vọng đêm đen
Cầu cho Sài Gòn thức tỉnh
Để ta sẽ về
Đòi lại tên Thành Phố, nghe Em!
Hãy trả lại tôi tên gọi Sài Gòn
Trả lại con đường bóng mát quê hương!
Hãy trả lại Tự Do, Công Lý
Là những con đường đúng nhất, đi lên.
Hôm nay xa Sài Gòn
Anh có buồn không?
Sao Anh còn đứng đó!
Em vẫn nhớ chăng?
Lau nước mắt đi em!
Thành phố của mình không thể mất tên.
Vì còn Anh, còn Em
Còn người thương, người nhớ
Vẫn còn Sài Gòn trong triệu trái tim.
Song Thuận
Trả Lại Sài Gòn
Trả lại Sài Gòn thuở mộng mơ
Cho ta thổn thức với vần mơ
Ươm từng giọt nắng giờ tan học
Nhớ mãi nụ cười thắm nét tơ
Trả lại Sài Gòn , thành phố yêu
Thân thương kỷ niệm vấn vương nhiều
Đẹp xinh hai chữ , tình dân tộc
Hòn Ngọc Viễn Đông dáng mỹ miều
Trả lại Sài Gòn , đất nước tôi
Ba mươi năm lẻ đã dần trôi
Độc tài , tham nhũng , đời tăm tối
Đang phá quê hương tan nát rồi
Đòi lại Sài Gòn , tuổi trẻ ơi
Đem đời no ấm đến cho người
Việt Nam vươn dậy danh toàn cõi
Đẹp mãi Sài Gòn luôn sáng tươi....
Không tên
Trả lại tôi Sài Gòn
Trả lại tôi Sài Gòn, tên của Mẹ
Các chuyên mục 
