Xác và mảnh vỡ của khinh khí cầu nghi là do thám của Trung Quốc sẽ được đưa đến phòng thí nghiệm của FBI ở Quantico, Virginia, để các chuyên gia FBI và cơ quan tình báo phân tích.
 |
Khinh khí cầu nghi là do thám của Trung Quốc rơi sau khi bị bắn ngoài khơi bờ biển ở South Carolina, ngày 4/2. Ảnh: Reuters. |
Thông tin trên được CNN dẫn lời từ 2 quan chức được thông báo về vấn đề hôm 4/2, sau khi quân đội Mỹ bắn hạ chiếc khinh khí cầu nghi là do thám của Trung Quốc - được phát hiện bay trên bầu trời nước Mỹ kể từ ngày 1/2.
Một quan chức quốc phòng cấp cao chiều 4/2 cho biết Bộ Quốc phòng đang hợp tác với FBI và các cơ quan phản gián để hỗ trợ “phân loại và đánh giá” chiếc khinh khí cầu.
Trong khi quân đội Mỹ đang thu hồi xác và mảnh vỡ khinh khí cầu rơi xuống biển, chính quyền địa phương nơi vật thể bị bắn hạ khuyến cáo người dân không nhặt mảnh vỡ.
Theo chính quyền hạt Horry, South Carolina, nơi tọa lạc thành phố biển Myrtle Beach, các mảnh vỡ của khinh khí cầu có thể dạt vào bờ.
“Không nên chạm vào, di chuyển hoặc phá hủy các mảnh vỡ”, một bài đăng trên Facebook từ chính quyền hạt Horry viết.
CNN dẫn lời một quan chức quân sự cấp cao của Mỹ nói rằng nhiều tàu hải quân và cảnh sát biển đang tìm kiếm, bảo vệ trong và xung quanh khu vực nơi chiếc khinh khí cầu bị bắn hạ.
Quan chức này cho biết "các thợ lặn có năng lực của hải quân" sẽ xuống nước khi cần thiết để hỗ trợ hoạt động thu hồi các mảnh vỡ. Ngoài ra còn có “các tàu không người lái có thể đi xuống để thu hồi xác khinh khí cầu”.
Quan chức này nói thêm hiện chưa rõ sẽ mất bao lâu để khôi phục bất kỳ thiết bị nào từ khinh khí cầu sau khi trục vớt, nhưng lưu ý rằng việc khôi phục có thể mất "một thời gian tương đối ngắn".
Các máy bay chiến đấu của quân đội Mỹ đã bắn hạ khinh khí cầu nghi là do thám của Trung Quốc trên Đại Tây Dương ngoài khơi bờ biển phía Đông của Mỹ, Bộ trưởng Quốc phòng Lloyd Austin xác nhận hôm 4/2, theo CNN.
Một quan chức cấp cao cho biết quân đội Mỹ đã sử dụng máy bay F-22 và bắn hạ khinh khí cầu bằng một tên lửa AIM-9X.
Ông Biden đã ra lệnh bắn hạ khinh khí cầu hôm 1/2. Tuy nhiên, Lầu Năm Góc khuyến nghị nên đợi cho đến khi có thể thực hiện chiến dịch này trên mặt nước để bảo vệ dân thường khỏi các mảnh vỡ rơi xuống mặt đất từ độ cao hàng nghìn mét, Reuters đưa tin.
Các quan chức cho biết khinh khí cầu bị bắn rơi cách bờ biển Mỹ khoảng 6 hải lý, trên vùng nước tương đối nông, có khả năng hỗ trợ nỗ lực khôi phục các bộ phận chính của thiết bị do thám này từ mảnh vỡ.
Hoa Kỳ (ảnh chụp ngày 1/2/2023).
Chia sẻ
Xem bình luận
Print
Khinh khí cầu do thám của Trung Quốc đã thay đổi hướng đi và hiện đang bay về phía đông ở độ cao khoảng 18.300 mét trên miền trung Hoa Kỳ, thể hiện khả năng cơ động, quân đội Hoa Kỳ cho biết ngày 3/2.
Tiết lộ về khả năng cơ động của khinh khí cầu do thám trực tiếp thách thức khẳng định của Trung Quốc rằng khinh khí cầu này chỉ là một khí cầu dân sự đi lạc vào lãnh thổ Hoa Kỳ sau khi bị chệch hướng.
“Chúng tôi biết đây là khinh khí cầu (do thám) của Trung Quốc và có khả năng cơ động”, Chuẩn tướng Không quân Patrick Ryder nói trong một cuộc họp báo tại Ngũ Giác Đài, từ chối cho biết chính xác nó được cung cấp năng lượng như thế nào hoặc ai ở Trung Quốc đang điều khiển đường bay của nó.
Tổng thống Mỹ Joe Biden hôm 1/2 quyết định không bắn hạ khinh khí cầu lúc nó bay ngang Montana vì quan ngại của quân đội Mỹ về khả năng làm vương cãi các mảnh vỡ, theo các giới chức Hoa Kỳ.
Ngũ Giác Đài dự trù khinh khí cầu sẽ tiếp tục di chuyển trên không phận Hoa Kỳ trong vài ngày nữa, tướng Ryder nói, từ chối suy đoán về những lựa chọn nào mà quân đội Hoa Kỳ có thể phát triển trong thời gian đó trong lúc người ta đang đồn đoán không biết Tổng thống Biden sẽ ra lệnh phá hủy hoặc có thể thu giữ khinh khí cầu hay không.
Tướng Ryder cho biết quân đội Hoa Kỳ sẽ không chỉ định vị trí chính xác của khí cầu bay ở miền trung Hoa Kỳ, nói rằng ông không muốn tham gia vào chu kỳ cập nhật “từng giờ”.
Thượng nghị sĩ Roger Marshall từ Kansas nói khinh khí cầu do thám bay qua phía đông bắc bang của ông và nhân viên của ông đang liên lạc với các quan chức thực thi pháp luật.
“Tôi lên án bất kỳ nỗ lực nào của Trung Quốc nhằm theo dõi người Mỹ. Tổng thống Biden phải bảo vệ chủ quyền của Hoa Kỳ”, ông Marshall đăng trên Twitter.
Ngoại trưởng Hoa Kỳ Antony Blinken đã hoãn chuyến thăm Trung Quốc dự kiến bắt đầu vào ngày 3/2.
“Sau khi tham khảo với các đối tác liên ngành cũng như với Quốc hội, chúng tôi đã kết luận rằng các điều kiện hiện tại không phù hợp để Ngoại trưởng Blinken tới Trung Quốc,” một quan chức cấp cao của Bộ Ngoại giao nói với các phóng viên.
“Chúng tôi đã ghi nhận tuyên bố lấy làm tiếc của Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa, nhưng sự hiện diện của khinh khí cầu này trong không phận của chúng tôi rõ ràng là vi phạm chủ quyền của chúng tôi cũng như luật pháp quốc tế và không thể chấp nhận được điều này đã xảy ra”, quan chức này nói.
“Sáng sớm nay, Ngoại trưởng Mỹ đã chuyển cho Chủ nhiệm Văn phòng Ủy ban Công tác Đối ngoại Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc Vương Nghị rằng chuyến đi cần phải hoãn lại. Nhưng Ngoại trưởng Mỹ cho biết rằng ông ấy sẽ lên kế hoạch đến Cộng hoà Nhân dân Trung Hoa sớm nhất có thể khi điều kiện cho phép.”
ABC News trước đó đã trích dẫn một quan chức Hoa Kỳ nói rằng ông Blinken không muốn làm tình hình trở nên quá mức bằng cách hủy bỏ chuyến thăm của mình, nhưng cũng không muốn sự kiện khinh khí cầu chi phối các cuộc họp của ông với các quan chức Trung Quốc.
Thượng nghị sĩ Đảng Cộng hòa Tom Cotton đã kêu gọi ông Blinken hủy bỏ chuyến đi của mình, trong khi cựu Tổng thống Đảng Cộng hòa Donald Trump, một ứng cử viên tổng thống được tuyên bố cho năm 2024, đã đăng “Bắn hạ khinh khí cầu!” trên nền tảng truyền thông xã hội Truth của ông.
Trong một tuyên bố ngày 3/2, Bộ Ngoại giao Trung Quốc cho biết khinh khí cầu này được dùng cho mục đích khí tượng dân sự và các mục đích khoa học khác và họ lấy làm tiếc là khinh khí cầu đã đi lạc vào không phận Hoa Kỳ.
Mất cơ hội?
Việc hoãn chuyến đi của ông Blinken, vốn đã được Tổng thống Joe Biden và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đồng ý vào tháng 11 năm ngoái, là một đòn giáng mạnh vào những người ở cả hai bên, những người coi đây là cơ hội quá hạn để ổn định mối quan hệ ngày càng rạn nứt. Chuyến thăm cuối cùng của một ngoại trưởng Hoa Kỳ tới Trung Quốc là vào năm 2017.
Trung Quốc mong muốn có một mối quan hệ ổn định với Hoa Kỳ để họ có thể tập trung vào nền kinh tế của mình, vốn đang bị vùi dập bởi chính sách zero-COVID hiện đã bị bãi bỏ và bị các nhà đầu tư nước ngoài ngó lơ vì lo ngại nhà nước tái can thiệp vào thị trường.
Trong những tháng gần đây, nhà lãnh đạo Trung Quốc Tập Cận Bình đã gặp gỡ các nhà lãnh đạo thế giới, tìm cách thiết lập lại quan hệ và giải quyết những bất đồng.
Ông Daniel Russel, nhà ngoại giao hàng đầu của Mỹ về châu Á dưới thời cựu Tổng thống Barack Obama, cho biết ông không thấy lý do chiến lược nào để hủy bỏ chuyến đi.
Ông nói: “Mỹ có những vấn đề lớn hơn nhiều để đối đầu với Trung Quốc hơn là một khinh khí cầu do thám, và việc mất đi sự giao tiếp cấp cao này sẽ cản trở nỗ lực tạo nền tảng cho mối quan hệ”.
Mối quan hệ giữa Trung Quốc và Hoa Kỳ đã trở nên xấu đi trong những năm gần đây, đặc biệt là sau chuyến thăm của nguyên Chủ tịch Hạ viện Nancy Pelosi tới Đài Loan vào tháng 8 năm ngoái, đã thúc đẩy các cuộc tập trận quân sự đầy kịch tính của Trung Quốc gần hòn đảo tự trị này.
Giá trị tình báo có giới hạn
Một quan chức Mỹ cho biết khinh khí cầu được đánh giá là có “giá trị bổ sung hạn chế từ góc độ thu thập thông tin tình báo”.
Một quan chức Mỹ nói đường bay của khinh khí cầu sẽ bay qua một số địa điểm nhạy cảm nhưng không cho biết chi tiết. Căn cứ Không quân Malmstrom ở Montana là nơi đặt 150 hầm chứa phi đạn đạn đạo xuyên lục địa.
Sân bay Billings, Montana, đã ban hành lệnh ngưng hoạt động ở mặt đất khi quân đội huy động các khí tài bao gồm máy bay chiến đấu F-22 trong trường hợp ông Biden ra lệnh bắn hạ khinh khí cầu.
Những quả khinh khí cầu như vậy thường hoạt động ở độ cao 24.000-37.000 mét, cao hơn nhiều so với giao thông hàng không thương mại. Máy bay chiến đấu hiệu suất cao nhất thường không hoạt động trên độ cao 24.000 mét, mặc dù các máy bay do thám như U-2 bay từ 24.000 mét trở lên.
Các nhà phân tích và ngoại giao cho biết, từ các vệ tinh do thám quân sự trong không gian cho đến máy bay tình báo điện tử tiên tiến và tàu ngầm, Hoa Kỳ thường xuyên triển khai một loạt phương tiện để theo dõi quá trình xây dựng quân đội của Trung Quốc. Trung Quốc thường phàn nàn về việc theo dõi của Hoa Kỳ, bao gồm cả việc triển khai tàu hoặc máy bay gần các cuộc tập trận quân sự của Trung Quốc.
Các vệ tinh do thám của Trung Quốc mang các cảm biến tương tự như những gì mà các quan chức Mỹ tin là có trên khinh khí cầu do thám, đặt ra câu hỏi về lý do tại sao Bắc Kinh lại mạo hiểm thực hiện một hành động trắng trợn như vậy trước thềm một sự kiện ngoại giao lớn.
Tuy nhiên, các quan chức cho biết khinh khí cầu do thám Trung Quốc đã thực hiện một đường bay có thể mang nó qua một số địa điểm nhạy cảm như các căn cứ quân sự, bao gồm cả ở Montana, nơi đặt các hầm chứa phi đạn đạn đạo xuyên lục đi.
Máy bay chiến đấu của quân đội Mỹ ngày 4-2 đã bắn hạ khinh khí cầu do thám của Trung Quốc ở ngoài khơi bang Nam Carolina ngay sau khi khinh khí cầu ra khỏi khu vực đất liền.
Tổng thống Mỹ Joe Biden chúc mừng các phi công hoàn thành nhiệm vụ. Ông Biden nói: "Họ đã bắn hạ nó thành công. Tôi muốn khen ngợi những phi công của chúng ta".
Trong khi đó, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Lloyd Austin gọi việc bắn hạ khinh khí cầu là "hành động có chủ ý và hợp pháp" nhằm đáp trả việc "vi phạm chủ quyền" của Trung Quốc đối với Mỹ.
Bộ trưởng Quốc phòng Lloyd Austin xác nhận các máy bay chiến đấu của quân đội Mỹ đã bắn hạ khinh khí cầu nghi là do thám nghi của Trung Quốc trên Đại Tây Dương, ngoài khơi bờ biển phía Đông của Mỹ vào lúc 14 giờ 39 phút ngày 4-2.
Sau khi chiếc khinh khí cầu bay ra khỏi đất liền, quân đội Mỹ đã sử dụng máy bay chiến đấu bắn rơi thiết bị này trên biển Đại Tây Dương. Ảnh: Reuters
Hãng tin Reuters dẫn lời một quan chức cấp cao cho biết quân đội Mỹ sử dụng máy bay F-22, xuất phát từ căn cứ không quân Langley ở Virginia và bắn hạ khinh khí cầu bằng một tên lửa AIM-9X.
Khí cầu bị bắn rơi cách bờ biển Mỹ hơn 11 km trên vùng biển tương đối nông, giúp dễ dàng thu gom các mảnh vỡ trong những ngày tới.
Phóng viên ảnh của Reuters ở khu vực Myrtle Beach kể rằng nhìn thấy khinh khí cầu bị tình nghi do thám trên trời, với hai máy bay quân sự của Mỹ áp sát bên cạnh. Một luồng hơi phát ra từ máy bay phản lực va vào khinh khí cầu nhưng không gây ra vụ nổ nào. Sau đó, khí cầu bắt đầu rơi xuống.
328552943_5833014766746000_6450529237632221254_n
Cục Hàng không Liên bang Mỹ (FAA) đã ban lệnh hạn chế bay tạm thời để dọn sạch không phận xung quanh bờ biển Nam Carolina. Một quan chức quân sự cấp cao cho biết
Quan chức vừa nêu nói với đài CNN rằng Hải quân đã tính đến việc phải thu hồi các mảnh vỡ ở vùng nước sâu hơn nhưng nó đã rơi xuống độ sâu khoảng 14,3 m, khiến việc thu gom dễ dàng hơn.
Tuy nhiên, quan chức này không rõ các lực lượng Mỹ sẽ mất bao lâu để khôi phục bất kỳ thiết bị nào tìm thấy từ chiếc khinh khí cầu bị bắn rơi. Ông lưu ý rằng việc khôi phục không mất quá nhiều thời gian.
Phóng viên ảnh của Reuters chứng kiến vụ bắn rơi khí cầu cho biết một luồng hơi phát ra từ máy bay phản lực và va vào khinh khí cầu. Ảnh: Reuters
Theo một quan chức quốc phòng Mỹ, khinh khí cầu lần được phát hiện đi vào không phận Mỹ ngày 28-1 trước khi di chuyển sang không phận Canada vào ngày 30-1. Sau đó, nó trở lại không phận Mỹ vào ngày 31-1. Các quan chức Mỹ đã không tiết lộ công khai về sự hiện diện của khí cầu cho đến ngày 2-2.
Khinh khí cầu được cho là đang giám sát các địa điểm vũ khí hạt nhân nhạy cảm. Washington khẳng định khinh khí cầu đã “vi phạm rõ ràng” chủ quyền của Mỹ cũng như luật pháp quốc tế. Vụ việc khiến Ngoại trưởng Mỹ Antony Blinken tuyên bố hủy chuyến thăm Trung Quốc dự kiến bắt đầu vào ngày 3-2.
Bắc Kinh thừa nhận khinh khí cầu là của Trung Quốc nhưng nói rằng đó là một khí cầu thời tiết đã bị thổi bay và nói thêm rằng họ lấy làm tiếc về vụ việc. Theo Bộ Ngoại giao Trung Quốc thông tin vào ngày 3-2, “khinh khí cầu đến từ Trung Quốc. Nó là một khí cầu dân sự được sử dụng cho mục đích nghiên cứu, chủ yếu là khí tượng”.
Tổng thống Biden ra lệnh bắn hạ khí cầu vào ngày 1-2 nhưng Lầu Năm Góc khuyến nghị nên đợi đến khi có thể thực hiện việc đó trên mặt nước, nhằm đảm bảo dân thường không gặp nguy hiểm vì các mảnh vỡ rơi xuống mặt đất.
Vụ bắn hạ xảy ra sau khi chính phủ Mỹ ra lệnh dừng các chuyến bay đến và đi từ ba sân bay ở Nam Carolina, gồm Wilmington, Myrtle Beach và Charleston, với lý do thực hiện “nỗ lực an ninh quốc gia” nhưng không tiết lộ chi tiết. Các chuyến bay được nối lại vào chiều 4-2
Vừa ăn cướp vừa la làng, Trung Quốc phản đối việc Mỹ bắn hạ khinh khí cầu nói là dân sự
Theo Tân Hoa xã, Bộ Ngoại giao Trung Quốc ngày 5/2 ra tuyên bố bày tỏ "hết sức bất bình và phản đối việc Mỹ sử dụng vũ lực tấn công khinh khí cầu dân sự".
Tuyên bố nhấn mạnh động thái này của Mỹ là "hành động quá mức và vi phạm nghiêm trọng thông lệ quốc tế".
Trước đó, truyền thông Mỹ đưa tin máy bay chiến đấu của nước này đã bắn hạ một khinh khí cầu của Trung Quốc đi qua không phận Mỹ ở khu vực ngoài khơi Carolina, trên Đại Tây Dương, vào chiều ngày 4/2 (giờ địa phương).
Trong tuyên bố đưa ra sau đó, Bộ Ngoại giao Trung Quốc cho biết đây là khí cầu được sử dụng cho mục đích nghiên cứu khoa học, chủ yếu là nghiên cứu khí tượng. Tuyên bố khẳng định việc khinh khí cầu dân sự này xuất hiện trong không phận Mỹ là ngoài ý muốn, do ảnh hưởng của gió và khả năng tự điều chỉnh hạn chế nên khinh khí cầu đã đi chệch hướng quá xa so với lộ trình dự kiến.
Trong một cuộc điện đàm sau đó với Ngoại trưởng Mỹ Anthony Blinken, ông Vương Nghị - Chủ nhiệm Văn phòng Ủy ban Công tác Đối ngoại Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc - nhấn mạnh Bắc Kinh và Washington cần tập trung duy trì liên lạc kịp thời, tránh đánh giá sai và xử lý các khác biệt khi đối mặt với các tình huống bất ngờ