Hình ảnh nam nhân Việt làm thịt chó trong nhà hàng Việt gây rúng động Hồng Kông. Ảnh: SCMP

Cảnh sát Hồng Kông vừa bắt giữ bà Lai, người Việt 49 tuổi, vì đã giết chó và sau đó làm món ăn kiểu Việt Nam để bán cho khách hàng tại nhà hàng ở đường Nam Cheong, khu Sham Shui Po. Bà Lai bị bắt cùng với tang vật là những khúc xương nghi của chó, thịt và các dụng cụ làm bếp. Bà Lai sau đó được trở về nhà sau khi nộp tiền bảo lãnh, nhưng lại tiếp tục phải tới sở cảnh sát Hồng Kông trình diện vào giữa tháng 5.

Trước đó, một người đàn ông họ Heung, 28 tuổi, cho đăng tải trên mạng xã hội vài hình ảnh nam nhân viên nhà hàng Việt Nam đang giết cho để làm món ăn bán cho thực khách tại Hồng Kông. Những bức ảnh giết chó được đưa lên mạng xã hội vào tối 11/4 lập tức khiến dư luận Hồng Kông sục sôi vì tại đây luật cấm giết chó, mèo làm món ăn.

Bà Lai, chủ nhà hàng người Việt, bị bắt vì tình nghi giết chó, bán các món ăn làm từ thịt chó

Cảnh sát bị chỉ trích là đã phản ánh quá chậm trước vụ việc này và hiện vẫn đang tìm kiếm thêm bằng chứng để buộc tội. Nam nhân viên giết chó xuất hiện trong ảnh của anh Heung hiện chưa bị bắt. Heung cho biết anh đã gọi cho cảnh sát vào chiều 10/4 sau khi nhìn thấy 1 nam nhân viên nhà hàng đang giết chó để chế biến món ăn. Tuy nhiên, nhiều tiếng sau cảnh sát mới tới khi mà hiện trường vụ giết chó đã được dọn dẹp.

Nhà hàng Việt đóng cửa sau vụ bán thịt chó

Theo một người phụ nữ sống gần nhà hàng của người Việt, vào ngày ¼ bà đã dung bữa tại đây và cảm thấy có vị khá lạ, nhưng nghĩ rằng đó là kiểu Việt Nam nên không thắc mắc gì. Bà tâm sự đã nôn mửa sau khi biết món mà mình ăn có thể là thịt chó.

Tại Hồng Kông, mức phạt nặng nhất cho tội giết chó, mèo để làm thức ăn là 5.000 đô la Hồng Kông và án tù giam 6 tháng.

Minh Châu

Một người Thái Bình giúp tấn công Mậu Thân

Căn hầm bí mật và chuyện tình 40 năm lặng lẽ

Giả là vợ chồng để qua mắt địch. Giả rồi thành thật. Thật rồi phải lại giả. Chuyện tình của chiến sĩ biệt động Sài Gòn Năm Lai với hai nữ đồng chí hoạt động trong lòng địch về sau được các nhà làm phim lấy cảm hứng xây dựng thành các nhân vật Hoàng Sơn – Ngọc Mai – Huyền Trang trong bộ phim kinh điển của điện ảnh Việt Nam: Biệt động Sài Gòn.

“Đừng hờn, đừng tủi nữa nghe Chinh”

Một ngày năm 1955, ty cảnh sát Hậu Nghĩa (Long An) thực hiện một cuộc gọi đột ngột lên Sài Gòn. Cuộc gọi ấy nhằm xác nhận nhân thân người đàn ông 30 tuổi thuộc dòng dõi thế gia xin xuất cảnh sang Cam-pu-chia “chơi ít ngày” vì … “giận vợ”. Đầu dây bên kia là cô Phạm Thị Phan Chính (thường gọi Phạm Thị Chinh) - lá ngọc cành vàng gọi chủ tiệm vàng Phú Xuân có tiếng lúc bấy giờ là cậu ruột, em gái của trưởng ty cảnh sát Nha Trang. Sau khi xác nhận thông tin, cảnh sát chính quyền Sài Gòn buộc phải giữ “ông chồng hay giận dỗi” để chờ cô Chinh xuống đón. Trước mặt bọn cảnh sát, “cô vợ” xinh đẹp hết lời xin lỗi rồi năn nỉ “chồng” về lại Sài Gòn. Đó là lần đầu tiên “vợ chồng” Phạm Thị Chinh và Năm Lai gặp nhau. Tất cả tình huống diễn ra ở Ty Cảnh sát đều do tổ chức sắp đặt nhằm tạo vỏ bọc hợp pháp đưa đồng chí biệt động Năm Lai trở lại Sài Gòn, tiếp tục hoạt động bí mật giữa nội thành sau Hiệp định Giơ-ne-vơ 1954.

Trong ngôi nhà 287/70 Nguyễn Đình Chiểu, quận 3, nay là di tích lịch sử - văn hóa cấp quốc gia, ông Nguyễn Quang Vinh – nguyên thiếu tá đặc công được ông Năm Lai tin tưởng giao trông coi ngôi nhà sau khi mất - đã kể lại cho chúng tôi như vậy.

Ông Vinh vẫn nhớ rất rõ: Chiến sĩ biệt động Năm Lai tên thật là Trần Văn Lai, sinh năm 1920 trong một gia đình nghèo tại Kiến Xương, Thái Bình. Năm 1942, ông rời quê hương vào Bình Dương làm phu cao su cho các đồn điền Pháp. Cảnh áp bức, bóc lột tàn tệ mộ phu khiến ngọn lửa căm thù quân xâm lược và bè lũ bán nước tay sai trong ông thêm ngùn ngụt. Sau Cách mạng Tháng Tám năm 1945, Năm Lai tham gia công tác trừ gian diệt ác của tổ chức Tự vệ Quyết tử 950, đồng thời gây dựng nhiều cơ sở cách mạng tại Sài Gòn. Do đó, ông được tổ chức yêu cầu ở lại nội thành tiếp tục hoạt động sau Hiệp định Giơ-ne-vơ. Sau cuộc gặp gỡ tại Ty Cảnh sát Hậu Nghĩa, Năm Lai lập gia đình với bà Chinh theo lệnh của tổ chức. Bấy giờ, bà Chinh cũng là một chiến sĩ biệt động vừa được kết nạp Đảng.

Bằng tài trí cùng sự hậu thuẫn của gia đình vợ, Năm Lai trở thành một nhân vật có tiếng trong giới kinh doanh tư sản Sài Gòn dưới vỏ bọc của một nhà thầu khoán tài ba mang tên Mai Hồng Quế. Là chủ thầu khoán Dinh Độc Lập, nhà tỷ phú Mai Hồng Quế được cấp giấy ra vào Dinh tự do, được đích thân Trung tá Huỳnh Giá, bấy giờ là Trưởng phòng nội dịch, lái xe riêng đưa vào. Thời gian này, ông Năm Lai và bà Chinh tiếp tục bí mật gây dựng nhiều cơ sở, lực lượng cách mạng tại nội thành.

Từ vợ chồng trên danh nghĩa, cùng kề vai sát cánh chiến đấu trong lòng địch, họ dần yêu nhau. Tình giả thành tình thật. Nhưng khi tình yêu giữa hai người đồng chí ngày càng sâu sắc, gắn bó thì tai ương ập đến. Năm 1964, bà Chinh bị bắt. Địch nghi ngờ bà là Việt Cộng khi hai tù nhân Côn Đảo bà bảo lãnh, nhận là họ hàng đột ngột mất tích. Dù bị địch tra tấn hết sức dã man, nữ biệt động kiên trung vẫn không hề hé môi. Không khai thác được thông tin gì, một thời gian sau chúng đành thả bà. Mặc dù ông Năm Lai đã cố gắng chạy chữa, nhưng với thương tích nặng nề, bà Chinh qua đời sau một thời gian ngắn. Đôi vợ chồng trẻ vẫn chưa có với nhau một mặt con. Cuộc hôn nhân đầu ra đi theo cái chết của người vợ trẻ làm trái tim Năm Lai đớn đau, chua xót. Nước mắt thù nhà hòa trong mối hận nước non. “Sớm muộn Bắc Nam thề hiệp một/ Đừng hờn, đừng tủi nữa nghe Chinh!”. Uất hận, ông khắc câu thơ ấy trên bia mộ vợ như một lời hẹn ước phu thê cũng là lời hẹn ước của người đồng chí quyết chiến đấu cho ngày Bắc Nam sum họp như tâm nguyện người nằm xuống.

“Cô nhân tình” và căn hầm bí mật

Phạm Thị Chinh hy sinh, người ta vẫn tưởng rằng bà còn sống. Đó là sự sắp đặt. Có vậy, ông Năm Lai với bà Đặng Thị Thiệp mới dựng nên được vở kịch cô giúp việc qua mặt bà chủ đang đi xa, quyến rũ nhà tỷ phú hào hoa hơn mình 20 tuổi. Tháng 5-1966, đồng chí Đỗ Tấn Phong, Tham mưu phó phân khu 6 Sài Gòn - Gia Định, thay mặt tổ chức chấp thuận cho hai ông bà “xây dựng gia đình trong điều kiện đơn tuyến để bảo đảm bí mật cơ sở cho yêu cầu cách mạng”. Hiện giấy xác nhận hôn nhân của ông Năm Lai và bà Thiệp vẫn còn được lưu giữ tại ngôi nhà 287/70 Nguyễn Đình Chiểu. Thế nhưng với những người hàng xóm thì bà Thiệp vẫn là nhân tình không hơn không kém của nhà tỷ phú Mai Hồng Quế.

Bà Thiệp sinh ra trong một gia đình giàu truyền thống cách mạng tại Quảng Ngãi, từng làm giao liên cho phong trào đấu tranh chính trị, bảo vệ Hiệp định Giơ-ne-vơ. Sau khi rời Đà Lạt về Sài Gòn, bà được tổ chức bố trí tiếp xúc với ông Năm Lai, dựng nên vở kịch trên để tham gia quản lý hầm ém cán bộ và giấu vũ khí giữa nội thành. Cùng bên nhau trong cuộc chiến hiểm nguy, một lần nữa mối tình do tổ chức sắp đặt là mảnh đất cho tình yêu thật nảy nở. Yêu nhau nhưng họ vẫn phải đóng kịch để chịu sự dè bỉu của thiên hạ. Chồng làm thầu khoán, vợ bán đồ Mỹ viện trợ. Số tiền thu được họ cung cấp cho tổ chức, bảo vệ tài liệu mật, chạy căn cước giả…

Đầu năm 1967, dưới sự chỉ huy của đơn vị Biệt động 159, ông Năm Lai lấy cớ sửa căn nhà mới mua tại số 287/70 Nguyễn Đình Chiểu để đào hầm vũ khí, chuẩn bị cho trận đánh Dinh Độc Lập trong Chiến dịch Xuân Mậu Thân 1968. Thời gian này, bà Thiệp phải chuyển về Gò Vấp. Gần một năm đào hầm là gần một năm vợ chồng không gặp nhau. Đứa con đầu lòng ra đời năm ấy không biết mặt cha. Hầm đào xong, bà Thiệp trở về cùng chồng cất vũ khí và nuôi giấu cán bộ. Đôi lúc, để hàng xóm khỏi dị nghị, vợ chồng lại giả vờ to tiếng, đẩy, ném đồ đạc loảng xoảng như đang có ẩu đả nhằm át đi tiếng động khi chuyển vũ khí xuống hầm. Rồi họ vờ giận dỗi, mỗi người ngủ mỗi nhà để trông coi.

Ông Vinh cho biết, mỗi lần gặp lại các đồng chí cùng vào sinh ra tử một thời tại căn nhà này, bà Thiệp vẫn thường hay nhắc lại cái đêm lịch sử chồng và 18 đồng chí Đội 5 tiến đánh cơ quan đầu não của địch. Đêm Mùng Một Tết Mậu Thân, bà lặng lẽ thu xếp đồ đạc cho chồng. Ông đi, bà ở lại trông coi căn hầm mà lòng như lửa đốt. Rồi tin dữ đổ về. Đồng đội người hy sinh, người bị bắt. Tin tức về chồng bặt tăm. Khi bà đang ôm con tuyệt vọng thì ông xuất hiện phờ phạc trước cửa nhà với chiếc xe đạp cọc cạch. Thương chồng nhưng để không bị lộ, bà giả vờ lên cơn ghen lồng lộn. Bà gào khóc, mắng nhiếc với lý do đang chiến sự hỗn loạn mà ông bỏ mặc bà để về với vợ lớn.

Sau trận đánh đó, chủ thầu khoán Mai Hồng Quế bị truy nã, tất cả gia sản bị tịch thu. Nhưng căn hầm vũ khí mãi là bí mật với chúng. Để không bị địch phát giác, gia đình thay chỗ ở liên tục. Cả 5 đứa con đều không được mang họ cha và phải gọi cha mình là bác Năm. Năm 1972, Năm Lai bị bắt. Địch giam cầm và tra tấn ông dã man ở nhà tù chi khu Sơn Tịnh (Quảng Ngãi). Bà Thiệp vừa một mình tảo tần nuôi con, vừa tất tả chạy ngược chạy xuôi lo cho chồng giấy chứng nhận bệnh tâm thần. Không khai thác được gì, chúng thả ông về nhưng vẫn cho người theo dõi gắt gao người đàn ông điên loạn này.

Sau ngày đất nước giải phóng, ông Năm Lai từ giã vai người điên, trở lại công tác ở Bộ tư lệnh thành phố Hồ Chí Minh rồi chuyển sang Phòng Tổng kết chiến tranh. Năm 1981, người thương binh loại 1/4 nghỉ hưu. Ông sống ở căn nhà 85 Nguyễn Hữu Cầu, cùng bà Thiệp chăm nom xe bán nước rau má, máy xay cua... Căn nhà chứa hầm vũ khí vẫn đón bước chân ông sớm tối đi về trông nom.

Bây giờ, trong căn nhà ở phường Tân Định, quận 1, TP Hồ Chí Minh, ngày ngày bà Thiệp vẫn nhang đèn cho bàn thờ của chồng và chị (bà Phạm Thị Chinh). Bà Phạm Thị Chinh được công nhận là liệt sĩ năm 1984. Một năm sau, bà Đặng Thị Thiệp vinh dự nhận Huân chương Kháng chiến hạng ba. Đến nay, khi 6 người con của họ đã thành đạt, câu chuyện tình yêu năm nào giữa ba người vẫn là minh chứng sống bất diệt cho tình yêu cao đẹp trong thời chiến. Tình yêu ấy lặng lẽ với những hy sinh lớn lao, niềm riêng đặt trong niềm chung để làm nên cuộc cách mạng thần thánh của dân tộc.

Thăm kho chứa 3 tấn vũ khí bí mật của Biệt động Sài Gòn

Nhiều người không hề biết rằng căn nhà gác lửng ở số 287/70 đường Nguyễn Đình Chiểu (phường 5, quận 3, TPHCM) rất đỗi bình dị lại từng là nơi chứa gần 3 tấn vũ khí của quân ta chuẩn bị cho cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968.

Nhìn căn nhà rất đỗi bình thường này không ai nghĩ rằng đây từng là nơi chứa vũ khí của quân ta chuẩn bị cho cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968.

Ông Trần Văn Lai (tức Năm Lai) đã mua căn nhà này theo sự thống nhất với người chỉ huy đơn vị để làm cơ sở giấu vũ khí phục vụ cho các trận đánh vào đầu não của Ngụy - Dinh Độc Lập.

Sau khi mua xong căn nhà, ông Năm Lai tiến hành sửa sang, xây hầm bí mật chứa vũ khí.

Sơ đồ tổ chức ngôi nhà bên dưới có hầm chứa vũ khí.

Miệng hầm và nắp hầm do chính ông Năm Lai tự tay lắp đặt. Để làm công việc quan trọng này, ông phải đợi đến lúc nửa đêm khi mọi người yên giấc mới bí mật tiến hành.

Điểm đặt miệng hầm được chọn gần cầu thang và nắp đậy được cấu tạo bằng 6 miếng gạch 0,4m x 0,6m dính liền có chốt vặn.

Nắp hầm nguyên bản rất nặng, hiện đang được trưng bày bên dưới đường hầm.

Hầm có kích thước dài hơn 8m, ngang 2m, cao 2,5m, trát xi măng dày để chống thấm.

Trong hầm có 4 cửa  thông qua các nhà bên cạnh đề phòng trường hợp bị địch tập kích

Bên trong hầm luôn có sẵn mặt nạ phòng độc

Hầm xây xong, tổ chức bố trí cho ông tiếp nhận vũ khí.

Để đưa vũ khí về hầm, các chiến sĩ Biệt động thành khéo léo che giấu vũ khí trong bộ ván nhằm qua mắt địch.

Ngoài ra, để tránh sự chú ý của hàng xóm, xe chở vũ khí từ Củ Chi đến căn nhà này thường đi vào những lúc nhá nhem tối, khi đi cửa trước, lúc đi cửa sau để vào nhà bốc dỡ. Vũ khí được chuyển xuống hầm lúc đó trên 3 tấn gồm: súng AK, súng ngắn, đầu đạn B40, bộc phá, lựu đạn, đạn các loại…

Ngoài hầm bí mật dưới lòng đất, căn nhà này còn có một hầm nổi.

Cửa hầm nổi thông lên mái nhà để các chiến sĩ thoát ra ngoài bằng một sợi dây thừng.

Xe gắn máy đội 5 Biệt động Sài Gòn sử dụng trong trận tấn công Dinh Độc Lập được trưng bày trong căn nhà.

Đêm mồng 1, rạng sáng mồng 2 Tết Mậu Thân, 15 chiến sĩ đội 5 Biệt động tập trung tại căn hầm nhận vũ khí. Dưới sự chỉ huy của đồng chí Tô Hoài Thanh (Ba Thanh), cả đội đã thực hiện trận đánh táo bạo, vang dội trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân 1968. Sau khi các chiến sĩ biệt động bị bắt, địch cho người đến bắn phá căn nhà này vì nghi ngờ đây là nơi trú ngụ của đội Biệt động. Trong ảnh cửa chính của ngôi nhà chi chít vết đạn do địch bắn.

Nhiều kỷ vật của các chiến sĩ được trưng bày trong ngôi nhà.

Căn hầm chứa vũ khí năm xưa mà đội 5 Biệt động thành đã sử dụng đánh mục tiêu Dinh Độc Lập vẫn mang con số 287/70 thuộc đường Nguyễn Đình Chiểu, phường 5, quận 3 và được Nhà nước công nhận là di tích lịch sử - văn hóa cấp Quốc gia.

Gia đình đồng chí Trần Văn Lai nhận bằng công nhận di tích tại Dinh Độc Lập năm 1989

Đội 5 Biệt động Sài Gòn nhận cờ đơn vị anh hùng.

Đình Thảo